6. Veranderende onderwijsgeldstromen

Publiek geld is voor veel onderwijsinstellingen nog steeds de belangrijkste bron van inkomsten, waarbij het aantal leerlingen of diploma’s de hoogte van de overheidsbijdrage bepaalt. Met name voor het hoger onderwijs geldt dat het aandeel van deze primaire geldstroom al jaren aan belang inboet ten opzichte van inkomsten uit subsidies en inkomsten uit de private sector.

Hier worden geldstromen ingezet om strategische disciplines (bijv. bètastudies) te stimuleren. In het lager en middelbaar onderwijs staat de financiering onder druk door dalende leerlingenaantallen. 

Een vraagstuk voor de toekomst is hoe de financiering voor een leven lang leren eruit gaat zien. Krijgt iedereen leerrechten of een individueel potje? Welke rol spelen werkgevers hierin? Hieraan gerelateerd is de vraag: wat is de invloed van de flexibilisering van onderwijs op de financiering? Als leerlingen en studenten niet langer na een vast traject een diploma halen, maar modules aan elkaar rijgen tot het gewenste pakket. Als zij verschillende onderwijsinstellingen in en uit lopen om dat te leren waar ze op dat moment behoefte aan hebben. 

De trend komt na een jaar afwezigheid opnieuw binnen in de Top 10 met name vanwege de toegenomen impact en onzekerheid.

Uitdagingen

Hoe financieren we een leven lang leren?

Hoe voorkomen we eventuele nadelige effecten van private financiering?

Hoe waarborgen we dat onderwijs voor eenieder toegankelijk is?

Hoe kan financiering ruimte geven aan diversiteit in de klas?

Artikelen

AWTI: Het stelsel op scherp gezet

AWTI: Het stelsel op scherp gezet

De Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie concludeert dat het huidige stelsel voor hoger onderwijs en onderzoek niet toekomstbestendig is. Universiteiten en hogescholen moeten zich sterker profileren en meer samenwerken, iets wat een zekere tegenstelling...

Lees meer
Onderwijsraad: Inzicht in onderwijsgelden

Onderwijsraad: Inzicht in onderwijsgelden

Op verzoek van de Tweede Kamer heeft de Onderwijsraad een advies uitgebracht over de bekostiging van onderwijs, met specifieke aandacht voor de lumpsum. De Onderwijsraad stelt dat: "Als de overheid meent dat onderwijsinstellingen naast de wettelijke...

Lees meer
OECD: Funding of education

OECD: Funding of education

In dit rapport geeft de OECD een overzicht van financiering van onderwijs in een aantal verschillende landen. De gegevens zijn de basis voor een bredere analyse van hoe onderwijs kan worden gefinancierd en de overwegingen die hiermee samenhangen. Lees het rapport...

Lees meer